ارسال

روسیه – گزارشی از اعتصاب یک میلیون راننده ی کامیون


نصرت تیمورزاده

2017-04-19- | ۱۳۹۶-۰۱-۳۰

عروج مجدد روسیه به مثابه یک قدرت جهانی سبب گردیده است که اخبار مربوط به روسیه به یکی از تم های اصلی مدیای جمعی تبدیل گردد. در این مدیا می توان به انبوهی از اخبار در ارتباط با اکرائین، بحران سوریه، روابط روسیه با غرب به طور مداوم شنیده، دیده و یا خواند. آنچه مربوط به اوضاع داخلی روسیه است توجه به اعتراضاتی است که اپوزیسیون پروغرب سازمان می دهد. رهبران این اپوزیسیون به تصویر کشیده می شوند، اعتراضاتشان با آب و تاب در مدیای غرب انعکاس می یابد و نباید فراموش کرد که این اپوزیسیون پرو غرب اهرم فشاری در رقابت بین قدرت های غربی و روسیه است ولی آنچه در موردش سکوت می شود، اعتراضات و مبارزات طبقاتی است که در بطن جامعه جریان دارد چرا که نمیتوان از آنها در خدمت رقابت بلوک بندی های امپریالیستی استفاده نمود و مضافا اینکه این مبارزات فارغ از محدودیت هایی که دارند به طور عینی در دل خویش جوهر ضد سرمایه داری داشته و به گونه ای نظم حاکم بر جهان معاصر را به چالش می طلبند. این مبارزات و اعتراضات در خود روسیه هم در اکثر مواقع با سکوت مدیای جمعی روبه رو شده و همزمان با تعرض خشونت بار نیروهای انتظامی سرکوب می شوند. با وجود همه ی اینها نباید فراموش کرد که اعتراضات و مبارزات طبقاتی در روسیه با توجه به جایگاه این قدرت امپریالیستی در معادلات جهانی و منطقه ای از اهمیت زیادی بر خوردار است. این نوشته گزارشی است هر چند گذرا از مبارزه ی بیش از یک میلیون رانندگان کامیون که از بیست و هفت ماه مارس –هشتم فروردین – آغاز شده و هنوز هم ادامه دارد.

اعتصاب کنونی رانندگان کامیون در واقع ادامه ی اعتراضات و اعتصابات آنها از نوامبر سال2015 است. صد البته می توان حتی به عقب تر برگشت و از اعتصابات متوالی در سال های 1998 ، 2001 ، 2002، 2007 و2012 نام برد. اعتراض به افزایش قیمت گازوئیل، خرابی اتوبان ها و جاده ها، افزایش گمرک، افزایش مالیات برای کامیون هایی که در خارج خریداری می شوند، بخشی از مطالبات آنان است. در بسیاری از موارد اعتراض به فساد مالی و رشوه خواری مقامات دولتی نیز به لیست مطالبات افزوده می گردند. آنان در جریان مبارزاتشان اینجا و آنجا پیروزی های اندکی را هم کسب کرده اند.به طور نمونه وقتی در سال 2012با شعار "ما توقف کرده وفکر می کنیم" در بسیاری از شهر های روسیه به مدت بیست دقیقه دست از کار کشیدند ، دولت مجبور گردید پنج در صد از هزینه ها را کاهش دهد.

در نوامبر سال دوهزار و پانزده دولت مصوبه ای را مبنی بر عوارض استفاده از اتوبان وجاده ها را به تصویب رساند. طبق این مصوبه رانندگان کامیون ها موظف گردیده اند که برای هر کیلومتری سه و هفتاد و سه دهم روبل عوارض بپردازند. این بدین معنی بود که رانندگان به طور متوسط باید هرسال بیش از چهار هزار یورو عوارض پرداخت کنند. با اعلام این طرح و قبل از تصویب آن رانندگان دست به اعتراضات و اعتصابات کوتاه مدت در بیش از چهل منطقه در سراسر روسیه زده و تهدید کردند که چنانچه این طرح متوقف نشود آنها با کامیون هایشان به طرف مسکو سرازیر خواهند شد. عدم عکس العمل دولت سبب گردید که آنان در دسامبر 2015 با شعار "نه به عوارض" از هفده منطقه روسیه به طرف مسکو حرکت کنند. وسعت اعتراضات سبب گردید که دولت مجبور به عقب نشینی شود از جمله کاهش عوارض از سه وهفتاد وسه دهم روبل به یک وپنجاه وسه دهم روبل، کاهش جریمه معادل 5000 روبل، حذف مالیات بر حمل و نقل گردد. همزمان دولت اعلام کرد که این عوارض به تدریج افزایش خواهد یافت. به طوری که در آوریل 2017 معادل سه وشش صدم و در سال 2019 معادل سه وهفتاد وسه دهم روبل برای هرکیلومتر خواهد شد. این عوارض شامل کامیون هایی با حجم دوازده تن است که بیش از دو میلیون کامیون و تریلر را در بر می گیرد. با این وجود این عقب نشینی ها، کامیون ها از مناطق مختلف روسیه به ویژه از لنینگراد و شهرهای جنوبی از جمله داغستان و از مسیرهای مختلف به طرف مسکو حرکت کردند. نیروهای انتظامی اجازه ورود آنها به مسکو را نداده و سیزده کامیون را در یکی از پارکینگ های نزدیک مسکومتوقف کردند. این کامیونها از همان زمان در این پارکینگ مانده و اعتصاب خود را ادامه دادند. در طول هفته کامیون های دیگری برای مدت زمان کوتاهتری به جمع آنان می پیوندند. علاوه بر آن در پارکینگ های جاده های منتهی به مسکو از همان زمان نزدیک به یک هزار کامیون در اعتصاب شرکت دارند. بعضی از این رانندگان یک یا دو روز در هفته جهت گذران زندگی کار می کنند. باوجود اینکه نیروهای انتظامی شدیدا این پارکینگ ها را کنترل می کنند ولی از سراسر روسیه کمک های مادی و اعلام پشتیبانی از آنان بی وقفه ادامه دارد. نیروهای انتظامی برای جلوگیری از تماس آنها با مردم سه حلقه حفاظتی به دور آنها به وجود آورده اند. و همزمان صدها کامیون در داخل مسکو در محل های مختلف توقف کرده و به اعتصاب پیوسته اند. اخبار این اعتراضات انعکاس وسیعی در میان مردم یافته و د ر سراسر روسیه مردم به جمع آوری پول ، پوشاک ، مواد غذایی برای همبستگی و پشتیبانی از مبارزات آنان همت گماشتند. تا آنان بتوانند مبارزاتشان را ادامه دهند. با این وجود تعدادی از این رانندگان جهت ادامه مبارزه مجبور گشته اند که کامیون های خود را به فروش برسانند.

هفتاد درصد رانندگان صاحب کامیون خود هستند و برای شرکت های عظیم حمل و نقل کار می کنند. عوارض جاده ای را آنها باید از درآمد ناچیزی که از کارسنگین شبانه روزی نصیبشان می شود، باید بپردازند. جمع آوری این عوارض به یک موسسه خصوصی که وابسته به الیگارشی کرملین است سپرده شده است. دولت می گوید که عایدی سالیانه معادل 600 میلیون یورو از بابت این عوارض صرف تعمیر جاده ها و اتوبان خواهد شد ولی به ندرت کسی را می توان یافت که این ادعا را با توجه به فساد و رشوه خواری موجود در الگارشی روس بپذیرد. آنان بر این باورند هدف اصلی از این طرح به ورشکستگی کشاندن شرکت های کوچک و رانندگانی که صاحب کامیون خودهستند، می باشد تا راه برای شرکت های بزرگ حمل و نقل باز شود. باوجود اینکه این شرکت های عظیم سهمی معادل 75 درصد در بازار حمل و نقل را در اختیار دارند.

رانندگی کامیون در روسیه به جز استثنائاتی یک شغل مردانه است. در حالیکه سن متوسط مردم روسیه معادل 65 سال است ولی سن متوسط رانندگان فقط 40 سال می باشد. و خود این نشانه ی فشار فراوانی است که بر آنها وارد می شود. کم نیستند کسانی که بعد از یک دوره خدمت در ارتش به رانندگی روی می آورند و یا کسانی که به علت محکومیت های جزایی شانس بسیار اندکی برای یافتن شغل دارند. حداقل 26 روز کار در ماه روزهای اندکی برای آنها باقی می گذارد که بتوانند در کنار خانواده های خود باشند. همه ی این فاکتورها موانع جدی جهت تشکل یابی آنهاست. باوجود این آنان همچنان با جدیت جهت ایجاد تشکل سراسری قابل اتکا و نیرومند کار می کنند. آنان دریافته اند که باوجود تمام فشارهایی که از جانب دولت برآنها وارد می شود و علیرغم تبلیغات وسیع میدیای جمعی راهی به جز تکیه به نیروی خود و ادامه مبارزه ندارند. آنان در تجربه ی عملی خود دریافته اند که اتحادیه های رسمی موجود در روسیه پشتیبان آنان نخواهد بود. زمانی که در نوامبر سال 2015 آنان مبارزات خود را آغاز کردند به سرعت این توهم را که اتحادیه های رسمی پشتیبان آنان خواهد بود، به دور ریختند.

اعتصابات و مبارزات سال 2015 که به مدت شش ماه در شکل گسترده ای جریان پیدا کرد، سبب گردید که فعالین موجود در این اعصابات به فکر ایجاد تشکلات مستقل و از پایین بیفتند. در طول اعتصاب شش ماهه آنان اقدام به ایجاد یک تشکل مستقل رانندگان و آنهایی که صاحب کامیون خود بودند ، کردند که اکنون نزدیک به ده هزار عضو دارد و همین امر سبب شده است که اکنون در بیش از 60 شهر روسیه آنها توانسته اند تشکلهای پایه ای خود را به وجود آورند.

دور جدید اعتصابات آنان از 27 مارس امسال (هفتم فروردین) آغاز شده است. در روزهای قبل از شروع اعتصاب تمام روسیه در تب و تاب بود که آیا اعتصاب گسترده خواهد بود و آیا همبستگی سراسری از این اعتصاب به عمل خواهد آمد. این امید به بار نشست و تاکسی رانان و جمعیت عظیمی از دهقانان در سراسر روسیه به این اعتصاب پیوستند. تنها در داغستان نود درصد رانندگان کامیون در اعتصاب شرکت کرده اند. آنان شکل های متنوعی برای اعتصاب خود انتخاب نمودند. تعدادی در کمپ های مختلف جمع شدند تعدادی در خیابان های اصلی شهر پارک کرده اند، دهقانان در توافقی با آنان حرکت خود با تراکتور به طرف مسکو را با توجه به مسدود بودن جاده های ورودی به مسکو به تعویق انداختند. همبستگی رانندگان کامیون با مبارزات دهقانان در دوسال گذشته اکنون ثمر می دهد. در روز دوم اعتصاب تعدادی از رهبران و فعالین اتحادیه رانندگان کامیون دستگیر شدند از جمله دبیر اول اتحادیه که دستگیر شده بود به چهارده روز زندان محکوم گردید. "جرم "او این بود که بدون گواهینامه رانندگی کرده است. البته او گواهی نامه دارد ولی نمی دانست که دولت گواهی نامه او را چند روز قبل غیابا باطل کرده بود. شدت اعتراضات سبب گردید که او بعد از یک هفته آزاد گردد. او در لحظه خروج از زندان اعلام کرد" اونیز همانند هماهنگ کننده اعتصاب در داغستان در مقابل این فشارها عقب نشینی نخواهد کرد" او می گوید "راه حل این است که تمام سیستم اقتصادی روسیه تغییر کند". پر تیراژترین روزنامه روسیه در روز هفتم آوریل نوشت که بیش از یک میلیون کامیون جاده های اصلی را بسته و در اعتصاب شرکت دارند. در این میان رهبر اپوزیسیون پرو غرب خواهان دیدار با کمیته هماهنگی اعتصاب گردیده بود. آنها به او جواب رد داده و اعلام کرده اند که به هیچ وجه خواهان ملاقات با او نیستند. وسعت اعتصاب سبب گردید که دولت اعلام نماید که در روزهای آینده یک نماینده مجلس با اختیارات ویژه با آنها گفتگو خواهد کرد و همزمان اعلام نمود که افزایش عوارض را 50 درصد کاهش می دهد.

مبارزه رانندگان کامیون که در بدو امر در اعتراض به عوارض جاده ها آغاز شده بود، در این فاصله دائما گسترش یافته و به یک جنبش قدرت مندی که مطالباتش فراتر از اعتراض به عواض است، فراروئیده است. اکنون دولت روسیه خود را در برابر یک جنبش اعتراضی بسیار گسترده از رانندگان کامیون، تاکسی رانان و دهقانان می بیند. در عین حال در این فاصله تعداد بسیار زیادی گروه ها و محافل اعتراضی شکل گرفتند که مستقل از دولت و سراسری فعالیت می کنند و دیگر اهداف خود را تنها به مطالبات صنفی و معیشتی محدود نکرده و خواهان تغییرات سیاسی در جامعه هستند. از آنجائیکه بیش از 50 درصد حمل و نقل کالا در روسیه توسط کامیونها صورت می گیرد، درنتیجه اعتصابات کنونی تاثیرات مهمی برای حمل و نقل کالاهای تولیدی و اقتصادی روسیه می گذارد.

تحریم اقتصادی غرب علیه روسیه و عکس العمل روسیه در تحریم صادرات یک سری کالاها به کشورهای غربی باعث رشد بی سابقه مبادله کالا بین جمهوری های سابق شوروی گردیده است و خود این امر اهمیت حمل و نقل کالا توسط کامیون را افزایش داده است. بی جهت نیست که طبق نظر سنجی ها بیش از 60 درصد مردم در سراسر روسیه و بیش از 70 درصد اهالی مسکو با مبارزات رانندگان اعلام همبستگی کرده اند.

اعتصاب رانندگان کامیون با چنین وسعتی و شرکت تاکسی رانان و دهقانان در این مبارزات و نارضایتی عمومی از سیستم اقتصادی-سیاسی موجود پتانسیل انفجاری مهمی را در خود نهفته دارد اکنون چگونگی ادامه اعتصاب و تاثیرات آن و گسترش آن به سایر شاخه های تولیدی و اقتصادی در شرایطی که بخش بزرگی از مردم خود را در تقابل با سیستم سیاسی موجود می بینند، پرسش مهمی است که در مقابل سازمان دهندگان و فعالین این اعتصاب گسترده قرار دارد. بدون تردید روحیه مقاومت و مبارزه آنان و همزمان همبستگی گسترده مردم با آنان، نیروی ذخیره مهمی برای مبارزات آینده است.

بیست وششم فروردین 1396

پانزدهم آوریل 2017

آخرین مطالب