ارسال

معادن نا امن در ایران، قتلگاه کارگران


2017-05-07 | ۱۳۹۶-۰۲-۱۷

انفجاری که ظهر چهارشنبه ۱۳ اردیبهشت در معدن زغال سنگ یورت در استان گلستان روی داد به یک فاجعه بزرگ انسانی بدل شد. با گذشت 5روز از حادثه هنوز تعدای از کارگران زیر آوارها محبوس هستند. آمار جان‌باختگان هنوز به صورت رسمی اعلام نشده‌است.وزیر کار جمهوری اسلامی گفته است که تاکنون در این حادثه ٣٥ معدن‌کار جان خود را از دست داده‌اند. هنوز شماری از معدن کاران در داخل تونل‌های معدن محبوس‌ هستند، که احتمال افزایش تلفات را بالا برده است.
تحقیقات اولیه نشان می دهد یکی از دلایل اصلی این رویداد کە به مرگ و مصدومیت دهها کارگر منجر شد. ضعف دستگاه تهویه ۲۴ ساعته معدن و جمع شدن گاز متان در فضای معدن بودە است. بطوریکه جرقه ناشی از روشن کردن موتور برق موجب انفجار گاز جمع شده در معدن می شود. نبود وسایل ایمنی و عدم رعایت شرایط ایمن محیط کار از سوی کارفرما و نیز فقدان نظارت‌ بر این معدن، مهم‌ترین علت بروز این رویداد تا کنون ذکر شده است. بنا به گفته کارگران اکثريت ماشين‌آلات و تجهيزات در حال استفاده این معدن همانند دیگر معادن ایران کهنه و مستهلک هستند و از نظر فني و استاندارد ايمني براي استفاده در معادن زغال‌سنگ مجاز نیستند
گزارش‌ها حاکی از آن است که سازمان «بسیج» مالک این معدن بوده است. اکثریت کارگران این معدن تحت پوشش هیچ نیمه ای نیستند و هرکدام از پنج ماه تا 12 ماه حقوق معوقه دارند. برخی از آنها در حالی در آستانه بازنشستگی هستند، که هیچ گونه حق بیمه ای شامل حال آنها نمی شود.
در تمام طول چند روزی که از این رویداد می گذرد، خانواده‌های کارگران معدن شبانه‌روز در محوطه حضور دارند.کارگران معترض خواستار مجازات عاملین این رویداد دلخراش هستند. کارگران معترض می گویند، بازرسان اداره کار و اداره صنعت تاکنون از معدن بازدید نداشته اند و این در حالی است که معدن زمستان یورت آزادشهر به دلیل مدار بسته بودن، غیر استاندارد و غیر قانونی بوده و فاقد امکانات ایمنی اولیه بوده است. این معدنچیان می گویند که دو هفته قبل به مسئولان تذکر داده بودند که معدن استاندارد نیست و گاز نشتی دارد، اما مسئولان، در مقابل، کارگران را تهدید به اخراج کرده اند. همزمان با ادامه عملیات جستجو برای یافتن جسد کارگران، کارگران معادن طزره، طبس و کرمان به منظور همبستگی و نجات همکاران گرفتار شده خود در معدن زمستان یورت به آزاد شهر رفتند.
اما رویدا انفجار معدن ذغال سنگ یورت، رویدادی منحصر به فرد نیست:مروري بر حوادث يک دهه اخير نشان مي‌دهد که طی همین مدت بارها انتشار گاز متان موجب انفجار و جانباختن کارگران شده است. در مرداد 84 در اثر گازگرفتگي در معدن «طرزه» که وابسته به شرکت زغال‌سنگ البرز شرقي شاهرود، پنج کارگر جانشان را از دست دادند. در همان ماه، چهار کارگر معدن زغال‌سنگ «هجدک» از توابع شهرستان راور کرمان در حادثه‌اي مشابه در حين کار در معدن جانباختند؛ در روز 22 شهريور همان سال، 9 کارگر معدن زغال‌سنگ «باب نيزو» از توابع شهرستان زرند، در اثر انفجار گاز کشته شدند. اين معدن در سال 88 هم مجدد با حادثه‌اي مشابه منفجر شد و جمعي از کارگران بخش استخراج در اين حادثه جانباختند. اين معدن در فاصله سال‌هاي 1372، 1384و 1388 سه حادثه انفجار را تجربه کرد که منجر به کشته‌شدن جمعا 30 کارگر معدنچي و مجروح‌شدن بيش از 40 کارگر شد.
در سال1391 باز هم در اثر انفجار گازهاي متراکم که موجب مسدودشدن راه‌هاي ورودي و خروجي به تونل استخراج و حبس‌شدن کارگران شد، هشت کارگر معدن زغال‌سنگ «يال‌شمالي» در طبس در حين کار جانشان را از دست دادند.
در اسفند 92 در حادثه انفجار معدن زغال‌سنگ "چشمه پودنه" در کوهبنان کرمان، سه کارگر جان خود را از دست دادند. همچنين حادثه‌اي مشابه که در معدن زغال‌سنگ گله توت در کرمان اتفاق افتاد منجر به مرگ يک کارگر شد.
طبق اطلاعات منتشر شده از مرکز آمار، کشور ایران با ۵۳۱۶ معدن فعال، جزو ۱۵ کشور اول دارای ذخایر معدنی دنیاست که بیش از ۶۰ نوع کانی از معادن آن استخراج می‌شود و در صنعت معدنکاری بیش از ۱۰۰ هزار نفر به‌طور مستقیم و حدود ۲ میلیون نفر به‌طور غیرمستقیم مشغول به‌کار هستند.
با استناد به همین منبع در سال‌های گذشته تعداد حوادث ناشی از کار در معادن سیر صعودی داشته است و بعنوان نمونه تعداد این حوادث در معادن ایران از ۸۷۶ حادثه در سال ۲۰۰۹ به ۱۱۷۷ حادثه در سال ۲۰۱۲ افزایش یافته است. این آمار در حالی است که تعداد زیادی از حوادث ناشی از کار گزارش نمی‌شوند. از رویداد معدن باب نیزو در استان کرمان در سال 1388 که در آن دهها کارگر در حادثه مشابهی جان باختند، تاکنون دهها رویداد دیگر در معادن ایران و در اعماق زمین رویداده اند، اما تاکنون نه تنها هیچ کارفرمائی به دلیل سهل انگاری مجازات نشده است، بلکه خانواده های کارگران جانباخته نیز نتوانسته اند، حداقل خسارتی را که برای ادامه زندگیشان ضروری است در یافت دارند.
براستی تکلیف کارگران با چنین نظامی که این چنین جانشان و قوت زندگیشان بازیچه دست سرمایه داران حریص و سود پرست است چیست جز زیر و رو کردن بنیاد آن. اما تا زمانی که نظام سرمایه داری حاکم است، و کارگران از شرایط کار ایمن و حقوق انسانی خود محروم هستند، تنها راه مقابله با وضعیت موجود اتحاد و نیروی طبقاتی متشکل و آگاه کارگران است.

آخرین سخن روز